Onderzoek Veerkracht van TNO ( GRATIS)
Voor mij was dit onderzoek ontzettend leerzaam, juist omdat verschillende ervaringen, perspectieven en werelden samenkwamen: van beleid en bestuur tot onderzoekers en professionals, maar vooral ook van ouders en mensen met ervaring in de jeugdbescherming en jeugdhulp.
Er was ruimte om verhalen te delen en echt naar elkaar te luisteren. Niet alleen vanuit ieders rol of expertise, maar ook vanuit persoonlijke ervaring. Juist in die ontmoeting ontstond de meerwaarde van dit onderzoek.
Ook de organisatie verdient een groot compliment. De samenwerking tussen de betrokken partijen en de begeleiding door het onderzoeksbureau waren zorgvuldig en professioneel. Er was ruimte voor ieders perspectief en ervaring.
En dan het onderwerp: veerkracht.
Een prachtig en tegelijkertijd complex thema. TNO beschrijft veerkracht als een dynamisch proces van aanpassen aan tegenslag en langdurige belasting. Veerkracht is niet iets wat iemand simpelweg heeft; het ontwikkelt zich voortdurend en wordt beïnvloed door de omgeving.
Dat vraagt ook om een andere kijk op hulpverlening. Tijdens het onderzoek heb ik meerdere keren benadrukt dat de rol van hulpverleners nooit bepalend zou moeten zijn.
Een hulpverlener zou niet degene moeten zijn die bepaalt hoe een gezin verder moet. De rol is wat mij betreft vooral adviserend, versterkend, inspirerend en motiverend: aansluiten bij wat er al is, kracht zien, mogelijkheden zichtbaar maken en mensen ondersteunen om zelf stappen te zetten.
De belangrijkste bronnen van veerkracht liggen namelijk niet altijd bij de professional. Ze kunnen juist zitten in het gezin, relaties, het sociale netwerk, cultuur, eerdere ervaringen en de persoon zelf.
Professionele hulp blijft belangrijk. Maar we moeten goed blijven nadenken over hoe we die inzetten:
Niet overnemen waar dat niet nodig is.
Niet bepalen waar een gezin zelf richting kan geven.
Wel naast mensen staan, luisteren, versterken en ondersteunen.
Een belangrijke les uit dit onderzoek is voor mij:
Veerkracht gaat niet alleen over wat iemand ondanks alles kan volhouden. Het gaat ook over de mensen en omstandigheden die ervoor zorgen dat iemand verder kan.
Trots en dankbaar dat ik hieraan mocht bijdragen. En vooral dankbaar voor iedereen die kennis, ervaringen en verhalen heeft gedeeld. Zonder die verschillende perspectieven was dit onderzoek niet zo waardevol geweest.
Lees het volledige onderzoek: Dóórgaan Veerkracht in gezinnen met multiproblematiek: preventie door complexiteit te omarmen.
Dit document is van TNO wij willen het slechts promoten.